چرا دین نمیتواند پایه دموکراسی باشد ؟؟

moh1-2
ﭘﻬﻨﻪ دﻣﻮﮐﺮاﺳﯽ از ﭘﻬﻨﻪ دﯾﻨﯽ ﮔﺴﺘﺮدهﺗﺮ اﺳﺖ. ﭘﻬﻨﻪ ﮔﺴﺘﺮده دﻣﻮﮐﺮاﺳﯽ، ﻫﻢ روﺷﻨﮕﺮان اﺳﻼﻣﯽ و ﻫﻢ ﺣﮑﻢراﻧﺎن ﺟﻤﻬﻮری اﺳﻼﻣﯽ را ﮐﻪ ﻫﺮ دو از «ﻣﺮدمﺳﺎﻻری دﯾﻨﯽ» ﺳﺨﻦ ﻣﯽﮔﻮﯾﻨﺪ، ﺑﺮاﻧﮕﯿﺨﺘﻪ ﺗﺎ ﺑﻪ ﺗﺴﺨﯿﺮ آن ﭘﻬﻨﻪ ﺑﮑﻮﺷﻨﺪ. ﻧﻪ ﺑﺮای اﯾﺠﺎددﻣﻮﮐﺮاﺳﯽ ﻟﯿﺒﺮال ﻣﺘﻌﺎرف، ﺑﻠﮑﻪ ﺑﺮای ﻏﺼﺐ دﻣﻮﮐﺮاﺳﯽ ﺑﻪﺳﻮد دﯾﻦ. ﯾﻌﻨﯽ ﺑﻪ زﻧﺠﯿﺮ ﮐﺸﯿﺪن ﻓﮑﺮ ﺑﻨﯿﺎدﯾﻦ دﻣﻮﮐﺮاﺳﯽ وﺳﺠﻮد آن در ﺑﺮاﺑﺮ ﺣﺠﺮ اﻻﺳﻮد.
ﺑﻪ ﺳﻪ دﻟﯿﻞ دﯾﻦ ﻧﻤﯽﺗﻮاﻧﺪ ﭘﺎﯾﻪ دﻣﻮﮐﺮاﺳﯽ ﺑﺎﺷﺪ.
اول اﯾﻨﮑﻪ ﻧﻘﺶدﯾﻦ اﯾﺠﺎد دﻣﻮﮐﺮاﺳﯽ ﻧﯿﺴﺖ. ﻫﯿﭻ دﯾﻨﯽ وﺟﻮد ﻧﺪارد ﮐﻪ رﺳﺎﻟﺖﺧﻮد را اﯾﺠﺎد دﻣﻮﮐﺮاﺳﯽ ﯾﺎ ﺣﺘﯽ ﺑﺴﻂ آن اﻋﻼم ﮐﺮده ﺑﺎﺷﺪ. آﯾﺎ ﮐﺴﯽ دﯾﻨﯽ ﻣﯽﺷﻨﺎﺳﺪ ﮐﻪ ﭘﯿﺎﻣﺒﺮش وﻋﺪه دﻣﻮﮐﺮاﺳﯽ ﺑﻪ ﭘﯿﺮواﻧﺶ داده ﺑﺎﺷﺪ؟ اﮔﺮ ﭼﻨﯿﻦ ﻧﯿﺴﺖ، ﺑﻨﺎ ﺑﺮ اﯾﻦاﺻﻮﻻ ﺑﺤﺚ دﯾﻦ و دﻣﻮﮐﺮاﺳﯽ و ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﺸﺨﺺﺗﺮ اﺳﻼم و دﻣﻮﮐﺮاﺳﯽ ﮐﻪ اﯾﻦ ﻫﻤﻪ ﮐﺘﺎب و ﻣﻘﺎﻟﻪ راﺟﻊ ﺑﻪ آن ﻧﻮﺷﺘﻪ ﻣﯽﺷﻮد اﺻﻮﻻ ﻣﻮﺿﻮﻋﯿﺖ ﻧﺪارد. ﯾﻌﻨﯽ ﺑﺤﺜﯽاﺳﺖ ﺑﺪون ﻣﻌﻨﯽ و ﻋﺎری از ﻣﻮﺿﻮع.
ﺑﺤﺚ ﺟﻨﺒﯽ ﻣﺮﺗﺒﻂ ﺑﺎ اﯾﻦ ﺑﺤﺚ، ﻣﺴﺌﻠﻪ ﺗﻀﺎد ﯾﺎ ﻫﻤﺴﺎﻧﯽ اﺳﻼم ﺑﺎ دﻣﻮﮐﺮاﺳﯽ اﺳﺖ. اﯾﻦ ﺑﺤﺚ ﻫﻢ ﺑﻪ ﺟﺎﯾﯽ ﻧﻤﯽرﺳﺪ ﭼﻮنﻧﺘﯿﺠﻪ ﺑﺤﺚ ﻣﻮﮐﻮل ﺑﻪ ﺗﻌﺮﯾﻒ ﺧﻮد اﺳﻼم اﺳﺖ. اﮔﺮ اﺳﻼم را ﻗﺮآن و ﺳﻨﺖ ﭘﯿﺎﻣﺒﺮ و ﺣﮑﻮﻣﺖ ﻣﺪﯾﻨﻪ و ﺗﺎرﯾﺦ اﺳﻼم ﺑﮕﯿﺮﯾﻢ،از دل ﻫﯿﭻ ﮐﺪام از اﯾﻨﻬﺎ، ﻧﻪ دﻣﻮﮐﺮاﺳﯽ ﺑﯿﺮون ﻣﯽآﯾﺪ و ﻧﻪ ﺗﻄﺎﺑﻖ اﺳﻼم ﺑﺎ دﻣﻮﮐﺮاﺳﯽ. [ﺑﺮﺧﯽ از ﻫﻮاداران دﻣﻮﮐﺮاﺳﯽدﯾﻨﯽ] اﺻﻞ ﺷﻮرا را ﭘﯿﺶ ﻣﯽﮐﺸﻨﺪ. ﻧﻪ ﺷﻮرای زﻣﺎن ﭘﯿﺎﻣﺒﺮ ﻣﺮﮐﺐ از ﻋﺸﺮه ﻣﺒﺸﺮه، ﻧﻪ ﺳﻘﯿﻔﻪ ﺑﻨﯽ ﺳﺎﻋﺪه و ﻧﻪ ﺷﻮراﻫﺎیﺑﻌﺪ، ﮐﻮﭼﮑﺘﺮﯾﻦ رﺑﻄﯽ ﺑﻪ ﭘﺎرﻟﻤﺎﻧﺘﺎرﯾﺴﻢ دﻣﮑﺮاﺗﯿﮏ ﻧﺪارد. ﺑﻪ ﻫﻤﯿﻦ دﻟﯿﻞ ﺳﺎده ﮐﻪ ﭘﺎرﻟﻤﺎﻧﺘﺎرﯾﺴﻢ دﻣﮑﺮاﺗﯿﮏ، ﺗﻘﻨﯿﻨﯽ اﺳﺖ و
ﺷﻮرای ﻣﺤﻤﺪی، در ﺑﻬﺘﺮﯾﻦ وﺟﻪ، ﻣﺸﻮرﺗﯽ اﺳﺖ.
دوم اﯾﻨﮑﻪ، دﯾﻦ اﺳﺎﺳﺶ ﺑﺮ اﻋﺘﻘﺎد ﻧﻬﺎده ﺷﺪه و دﻣﻮﮐﺮاﺳﯽ ﺑﺮ ﻗﺮارداد. راﺑﻄﻪ دﯾﻦ راﺑﻄﻪ ﻋﻤﻮدی اﺳﺖ، راﺑﻄﻪ ﻓﺮد اﺳﺖ ﺑﺎﻣﻮﺟﻮدی ﻓﺮا-اﻧﺴﺎﻧﯽ، در ﺣﺎﻟﯽﮐﻪ راﺑﻄﻪ دﻣﮑﺮاﺗﯿﮏ، راﺑﻄﻪای اﺳﺖ اﻓﻘﯽ، ﯾﻌﻨﯽ راﺑﻄﻪ اﻧﺴﺎن ﺑﺎ اﻧﺴﺎن. ﯾﺎ ﺑﻪ ﻋﺒﺎرتدﻗﯿﻖﺗﺮ، راﺑﻄﻪ ﺷﻬﺮوﻧﺪ ﺑﺎ ﺷﻬﺮوﻧﺪ. اﯾﻦ ﺗﻔﺎوت ﻣﺎﻫﻮی ﺑﯿﻦ رواﺑﻂ، از ﺣﻮزه ادﯾﺎن ﻫﻢ ﺑﺎﻻﺗﺮ رﻓﺘﻪ و اﺧﺘﻼف اﺳﺎﺳﯽ ﺑﯿﻦاﻓﻼﻃﻮن و ارﺳﻄﻮ ﻫﻢ ﻫﺴﺖ.
ﺑﻬﺘﺮﯾﻦ و ﺳﺎدهﺗﺮﯾﻦ ﺟﻠﻮه اﯾﻦ اﺧﺘﻼف در ﻧﻘﺎﺷﯽ ﻣﻌﺮوف راﻓﺎﺋﻞ از ﻓﻼﺳﻔﻪ ﻧﻘﺶ ﺑﺴﺘﻪاﺳﺖ. آنﺟﺎ ﻣﯽﺑﯿﻨﯿﻢ ﮐﻪ اﻓﻼﻃﻮن ﮐﺘﺎﺑﯽرا ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﻤﻮدی در دﺳﺖ ﮔﺮﻓﺘﻪ و دﺳﺖ دﯾﮕﺮ را ﺑﺎﻻ ﺑﺮده و ﺑﺎ اﻧﮕﺸﺖ ﭼﯿﺰی را در آﺳﻤﺎن ﻧﺸﺎن ﻣﯽدﻫﺪ. اﯾﻦ ﭼﯿﺰ،ﻫﻤﺎن ﻣﺜﻞ ﻣﻌﺮوف اﻓﻼﻃﻮﻧﯽ اﺳﺖ. ﯾﻌﻨﯽ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺑﺸﺮی ﺑﺎﯾﺪ ﺧﻮد را ﺑﺎ اﺻﻮﻟﯽ ﮐﻪ در ﺟﺎﯾﯽﮐﻪ ﺑﺎﻻﺗﺮ از اوﺳﺖ ﺗﻄﺒﯿﻖ دﻫﺪ.
ارﺳﻄﻮ ﺑﻪ ﻋﮑﺲ، ﮐﺘﺎﺑﯽ را اﻓﻘﯽ در دﺳﺖ ﮔﺮﻓﺘﻪ و دﺳﺖ دﯾﮕﺮ را ﻧﯿﺰ اﻓﻘﯽ دراز ﮐﺮده. آنﻫﻢ ﺑﯽآﻧﮑﻪ ﺑﺎ اﻧﮕﺸﺖ ﺳﺒﺎﺑﻪ بخواهد ﭼﯿﺰی را ﻧﺸﺎن دﻫﺪ. ارﺳﻄﻮ ﻣﯽﮔﻮﯾﺪ، ﻣﺜﻠﯽ ﺧﺎرج از اﺟﺘﻤﺎع ﺑﺸﺮی وﺟﻮد ﻧﺪارد و اﻧﺴﺎنﻫﺎ ﺑﺎﯾﺪ ﺧﻮدﺷﺎن ﻣﺜﻞ ﺧﻮدرا ﺑﺴﺎزﻧﺪ. ﺑﻪ ﻋﺒﺎرت دﯾﮕﺮ، اﻧﺴﺎن ﺧﻮد ﺑﺎﯾﺪ ﻗﺎﻧﻮن دﻟﺨﻮاه ﺧﻮد را وﺿﻊ ﮐﻨﺪ، ﻧﻪﺧﺪا!
ﺳّﻮم آﻧﮑﻪ، واﺣﺪ دﯾﻦ، ﻣﺆﻣﻦ اﺳﺖ و واﺣﺪ دﻣﻮﮐﺮاﺳﯽ ﺷﻬﺮوﻧﺪ. دﯾﻦ ﺷﻬﺮوﻧﺪ ﻧﻤﯽﺷﻨﺎﺳﻨﺪ. ﻣﺆﻣﻨﺎن اّﻣﺖ دﯾﻨﻨﺪ. اﯾﻨﺎن ازﺣﻘﻮﻗﯽ ﺑﺮﺧﻮردارﻧﺪ ﮐﻪ دﯾﮕﺮان از آن ﻣﺤﺮوﻣﻨﺪ. در دﻣﻮﮐﺮاﺳﯽ ﻫﻤﻪ از ﺣﻘﻮق ﯾﮑﺴﺎن ﺑﺮﺧﻮردارﻧﺪ، ﺧﻮاه ﻣﺆﻣﻦ ﺑﺎﺷﻨﺪ ﯾﺎﮐﺎﻓﺮ ﯾﺎ ﻫﺮ ﭼﻪ دﯾﮕﺮ. اﯾﻦ اﺻﻞ اﺳﺖ و ﺣﺎل آﻧﮑﻪ اﺻﻞ در دﯾﻦ، ﺗﺒﻌﯿﺾ اﺳﺖ. ﻓﮑﺮ ﻣﯽﮐﻨﻢ اﯾﻦ ﻣﻄﻠﺐ آﻧﻘﺪر واﺿﺢ اﺳﺖﮐﻪ ﺑﺴﻂ آن، اﺗﻼف وﻗﺖ ﺧﻮاﻧﻨﺪه ﻣﯽﺷﻮد.
اﯾﻨﺠﺎ اﮔﺮ اداﻣﻪ ﺑﺤﺚ را ﻓﻘﻂ ﺑﻪ ادﯾﺎن اﺑﺮاﻫﯿﻤﯽ ﻣﺤﺪود ﮐﻨﯿﻢ، ﺑﺎﯾﺪ ﺑﮕﻮﯾﯿﻢ ﮐﻪ ﻫﯿﭽﯿﮏ از اﯾﻦ ادﯾﺎن ﻧﻪ زاﯾﻨﺪه دﻣﻮﮐﺮاﺳﯽ اﺳﺖو ﻧﻪ ﻣﻨﻄﺒﻖ ﺑﺎ دﻣﻮﮐﺮاﺳﯽ. زﯾﺎدهﺧﻮاﻫﯽ ﻫﻢ ﻧﻤﯽﺗﻮان ﮐﺮد. ﻧﻪ ﻣﻮﺳﯽ، ﻧﻪ ﻋﯿﺴﯽ و ﻧﻪ ﻣﺤﻤﺪ، ﻫﯿﭽﯿﮏ وﻋﺪه دﻣﻮﮐﺮاﺳﯽﻧﺪاده‌اﻧﺪ ﮐﻪ ﺣﺎﻻ ﺑﻌﻀﯽ ﻣﯽﺧﻮاﻫﻨﺪ ﺑﻪ ﺗﻮﻟﯿﺖ ﻣﺤﻤﺪ، ﭘﯿﺎﻣﺒﺮ اﺳﻼم، دﻣﻮﮐﺮاﺳﯽ اﺳﻼﻣﯽ ﺑﺮﻗﺮار ﮐﻨﻨﺪ. ﯾﻬﻮدﯾﺎن و ﻣﺴﯿﺤﯿﺎنﭼﻨﯿﻦ ادﻋﺎﯾﯽ ﻧﺪارﻧﺪ. ﺟﺮﯾﺎن دﻣﻮﮐﺮاﺳﯽ در اروﭘﺎ و ﺟﺮﯾﺎن ﭘﺮوﺗﺴﺘﺎﻧﺘﯿﺴﻢ، ﺟﺪای از ﻫﻢ ﻋﻤﻞ ﮐﺮده اﻧﺪ. در اروﭘﺎ، رﻧﺴﺎﻧﺲﮐﺮدﻧﺪ. ﯾﻌﻨﯽ، دﯾﻦ را ﮐﻨﺎر ﮔﺬاﺷﺘﻨﺪ و ﺑﻪ اﺻﻞ دﻣﻮﮐﺮاﺳﯽ در ﯾﻮﻧﺎن ﺑﺎﺳﺘﺎن روی آوردﻧﺪ. ﻣﻮج ﺳﮑﻮﻻرﯾﺴﻢ آنﻗﺪر ﺑﺎﻻﮔﺮﻓﺖ ﮐﻪ ﻣﺴﯿﺤﯿﺖ ﻧﺎﭼﺎر ﺷﺪ ﺳﺮ ﻓﺮو آورد و ﺑﺮای اﺑﻘﺎ ﺧﻮد ﺑﺎ اﯾﻦ ﻣﻮج ﻫﻤﺮاه ﺷﺪ. آﻧﺎن از اﯾﻦ ﻣﻮج ﺑﯿﻢ ﻧﮑﺮدﻧﺪ، ﭼﻨﺎﻧﮑﻪآن ﺗﺪارﮐﺎﺗﭽﯽ اﺻﻼحﻃﻠﺐ ﻣﺎ از «ﺑﯿﻢ ﻣﻮج» وﺣﺸﺖ ﮐﺮده ﺑﻮد!
از اﯾﻦ ﮔﺬﺷﺘﻪ، در درون ﻣﺴﯿﺤﯿﺖ ﻣﻔﺎﻫﯿﻤﯽ ﻧﻬﻔﺘﻪ ﺑﻮد ﮐﻪ رﻓﺮﻣﺎﺳﯿﻮن را ﯾﺎری داد.
دو اﺻﻞ: ﯾﮑﯽ ﺗﺌﻮری ﻣﻌﺮوف ﺑﻪ«ﺛﻨﻮﯾﺖ ﺳﯿﺎﺳﯽ» ﯾﺎ «دو ﺷﻤﺸﯿﺮ». ﻣﺴﯿﺢ ﮔﻔﺖ: آﻧﭽﻪ از آن ﻗﯿﺼﺮ اﺳﺖ، ﺑﻪ او ده و آﻧﭽﻪ از آن ﺧﺪاﺳﺖ ﺑﻪ ﺧﺪا.
اﺻﻞ دّوم:اﺻﻞ ﺗﺜﻠﯿﺚ اﺳﺖ. ﺧﺪا ﺑﺎ ﺳﻪ روﯾﻪ. ﻧﻪ آن ﺧﺪای ﻗﻬﺎر ﯾﻬﻮدی و ﻧﻪ آن ﺧﺪاﯾﯽ ﮐﻪ در ﻗﺮآن ﺑﻪ ﺻﻮرت «ﺟّﺒﺎر و رﺣﯿﻢ و ﻣﻨﺘﻘﻢو ﻣﮑﺎر» از او ﯾﺎد ﺷﺪه‌اﺳﺖ. اﯾﻦ ﺑﻮد ﮐﻪ ﺑﯿﻦ اﺻﻞ ﺗﺜﻠﯿﺚ ﻣﺴﯿﺤﯽ و «ﺗﺜﻠﯿﺚ ﺳﯿﺎﺳﯽ» ﻣﻨﺘﺴﮑﯿﻮ اﺻﻄﮑﺎک اﯾﺠﺎد ﻧﺸﺪ. ﺑﻪﻋﮑﺲ،وﺣﺪاﻧﯿﺖ ﺳﻪ ﺑﻌﺪی ﻣﺴﯿﺤﯽ ﺑﺎ وﺣﺪاﻧﯿﺖ ﺳﻪﮔﺎﻧﻪ ﺳﯿﺎﺳﯽ ﺟﻮر ﺷﺪ. ﻣﻘﻨﻨﻪ، ﻣﺠﺮﯾﻪ و ﻗﻀﺎﯾﯿﻪ ﺑﺎ ﻫﻢ اﻣﺎ ﺟﺪای از ﻫﻢ.
اﯾﻦ ﮔﻮﻧﻪ ﻫﻤﯿﺎریﻫﺎی ﻣﻔﻬﻮﻣﯽ در اﺳﻼم وﺟﻮد ﻧﺪارد و ﮐﺎر ﺗﻄﺎﺑﻖ اﺳﻼم و دﻣﻮﮐﺮاﺳﯽ را دﺷﻮار ﺑﻠﮑﻪ ﻣﺤﺎل ﻣﯽﺳﺎزد.
در واﻗﻊ، ﻣﺴﺌﻠﻪ اﺳﺎﺳﯽ، ﻧﻘﻄﻪ ﻋﺰﯾﻤﺖ اﺳﺖ.
آﯾﺎ اﺳﻼم و ﻣﺴﻠﻤﺎﻧﯽ را ﺑﺎﯾﺪ اﺻﻞ ﻗﺮار داد ﯾﺎ ﺷﻬﺮوﻧﺪی، آزادی و ﺑﺮاﺑﺮیﺗﻤﺎم ﺷﻬﺮوﻧﺪان را؟ آﺷﮑﺎر اﺳﺖ ﮐﻪ اوﻟﯽ ﺑﻪ دﻣﻮﮐﺮاﺳﯽ ﻧﻤﯽرﺳﺪ. در ﺑﻬﺘﺮﯾﻦ وﺟﻪ ﺑﻪ ﻧﺠﺎت «اﺳﻼم ﻋﺰﯾﺰ» ﻣﯽاﻧﺠﺎﻣﺪ ﮐﻪ
ﻫﻨﻮز ﻫﯿﭻ ﮐﺲ ﻧﺘﻮاﻧﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﻣﺎ ﺑﮕﻮﯾﺪ، اﯾﻦ ﻏﺮﯾﻖ ﺑﻪ ﺳﺎﺣﻞ ﮐﺸﯿﺪه ﺷﺪه ﭼﮕﻮﻧﻪ ﻣﻮﺟﻮدﯾﺘﯽ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد. حتما ﺑﺎز ﻣﺎ را ﺑﻪ ﻓﺮﻣﺎن ﻋﻠﯽ ﺑﻪ ﻣﺎﻟﮏ اﺷﺘﺮ ارﺟﺎع ﻣﯽدﻫﻨﺪ! ﺑﺮﺧﯽاز ﻃﻼﯾﻪداران ﻧﻮاﻧﺪﯾﺸﯽ اﺳﻼﻣﯽ اﺳﺘﺪﻻل ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ از اﯾﻦ رو اﺳﻼم وﻣﺴﻠﻤﺎﻧﯽ را ﻧﻘﻄﻪ ﻋﺰﯾﻤﺖ ﺗﺌﻮرﯾﮏ ﻗﺮار داده‌اﻧﺪ ﮐﻪ اﮐﺜﺮﯾﺖ ﻣﺮدم اﯾﺮان ﻣﺴﻠﻤﺎﻧﻨﺪ. از اﯾﻨﺮو ﺣﮑﻮﻣﺖ اﯾﺮان ﻧﺎﮔﺰﯾﺮ اﺳﻼﻣﯽﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد.
اﯾﻦ اﺳﺘﺪﻻل ﺑﻪ آن ﻣﯽﻣﺎﻧﺪ ﮐﻪ ﺑﮕﻮﯾﯿﻢ ﭼﻮن ﻗﺮﯾﺐ ﻫﻔﺘﺎد درﺻﺪ ﯾﺎ ﺑﯿﺸﺘﺮ ﻓﺮاﻧﺴﻮﯾﺎن ﮐﺎﺗﻮﻟﯿﮏ ﻫﺴﺘﻨﺪ، ﭘﺲ ﺑﺎﯾﺪ رﺋﯿﺲ ﺟﻤﻬﻮرﻓﺮاﻧﺴﻪ ﭘﺎپ ﺑﺎﺷﺪ! ﺣﺎل آﻧﮑﻪ درﺳﺖ ﺑﺮ ﻋﮑﺲ، ﻓﺮاﻧﺴﻪ ﻻﺋﯿﮏﺗﺮﯾﻦ ﮐﺸﻮر دﻧﯿﺎ اﺳﺖ. ﻓﺮاﻧﺴﻮیﻫﺎ و دﯾﮕﺮ ﻣﺮدﻣﺎن دﻣﮑﺮاتﺑﻨﺎ را ﺑﺮ ﺷﻬﺮوﻧﺪی ﻧﻬﺎده‌اﻧﺪ ﮐﻪ ﭘﺴﻮﻧﺪ آن ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ ﮐﺎﺗﻮﻟﯿﮏ ﺑﻮدن ﯾﺎ ﻫﺮ ﭼﯿﺰ دﯾﮕﺮ ﺑﻨﺎ ﺑﺮ اﻧﺘﺨﺎب آزاد ﺧﻮد ﺷﻬﺮوﻧﺪ ﺑﺎﺷﺪ.
ﻧﻮاﻧﺪﯾﺸﺎن اﺳﻼﻣﯽ ﻣﯿﺨﻮاﻫﻨﺪ ﭘﺴﻮﻧﺪ را ﺑﻪ ﭘﯿﺸﻮﻧﺪ ﺗﺒﺪﯾﻞ ﮐﻨﻨﺪ. اﺳﺐ را در ﻋﻘﺐ درﺷﮑﻪ ﺑﺴﺘﻪاﻧﺪ. ﻧﻘﻄﻪ ﻋﺰﯾﻤﺖ ﻗﺮار دادن ﻣﺴﻠﻤﺎﻧﯽ ﺑﻪ ﺷﻬﺮوﻧﺪی ﻧﻤﯽاﻧﺠﺎﻣﺪ. ﺑﺎز ﺑﻪ ﻣﺴﻠﻤﺎﻧﯽ ﺑﺮﻣﯽﮔﺮدد.
از ﻣﺴﻠﻤﺎﻧﯽ دﻣﻮﮐﺮاﺳﯽ ﺑﺮﻧﻤﯽﺧﯿﺰد، وﻟﯽ در دﻣﻮﮐﺮاﺳﯽ، ﺷﻬﺮوﻧﺪ آزاد ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ ﻣﺴﻠﻤﺎن ﻫﻢ ﺑﺎﺷﺪ. ﺑﻨﺎ ﺑﺮ اﯾﻦ، اﮔﺮ ﻫﺪفﻧﻮاﻧﺪﯾﺸﺎن اﺳﻼﻣﯽ وﺻﻮل ﺑﻪ دﻣﻮﮐﺮاﺳﯽ اﺳﺖ، اﯾﻨﺎن ﺑﺎﯾﺪ ﻧﻘﻄﻪ ﻋﺰﯾﻤﺖ ﺗﺌﻮرﯾﮏ ﺧﻮد را از ﻣﺴﻠﻤﺎﻧﯽ ﺑﻪ ﺷﻬﺮوﻧﺪی ﺗﻐﯿﯿﺮدﻫﻨﺪ. اﻟﺒﺘﻪ اﺻﻼح اﺳﻼم ﺣﻖ ﻣﺴﻠﻢ اﯾﺸﺎن اﺳﺖ. ﻫﺮ اﺻﻼﺣﯽ ﻣﯽﺧﻮاﻫﻨﺪ در اﺳﻼم اﻧﺠﺎم ﺑﺪﻫﻨﺪ، ﺑﺪﻫﻨﺪ. وﻟﯽ ﻧﻤﯽﺗﻮاﻧﻨﺪدﻣﻮﮐﺮاﺳﯽ را آنﻗﺪر ﺗﺤﺮﯾﻒ ﮐﻨﻨﺪ و ﺑﭽﺮﺧﺎﻧﻨﺪ ﺗﺎ ﺑﻠﮑﻪ آن دﻣﻮﮐﺮاﺳﯽ ﻣﺜﻠﻪ ﺷﺪه ﺑﺎ ﭼﻨﺪ رواﯾﺖ و ﺷﻌﺮ ﺣﺎﻓﻆ و ﻣﻮﻻﻧﺎ ﺑﻪ ﮐﺎﻟﺒﺪدﮔﺮﮔﻮن ﺷﺪه اﺳﻼم ﭼﺴﺒﺎﻧﺪه ﺷﻮد.
در اﯾﻦ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﮐﻮﺗﺎه، اﺳﺘﺪﻻل ﺷﺪ ﮐﻪ ﻧﻤﯽﺗﻮان از ادﯾﺎن ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﺎم و اﺳﻼم ﺑﻪ ﻃﻮر ﺧﺎص اﻧﺘﻈﺎر اﯾﺠﺎد دﻣﻮﮐﺮاﺳﯽ داﺷﺖ.
ﻫﯿﭻ دﯾﻨﯽ ﭼﻨﯿﻦ ادﻋﺎﯾﯽ ﻧﮑﺮده‌اﺳﺖ. اﻣﺎ ﻣﯽﺗﻮان ﺑﺮ اﺳﺎس دﯾﻦ، ﺣﮑﻮﻣﺖ اﯾﺠﺎد ﮐﺮد. ﻫﻢ ﺣﮑﻮﻣﺖ ﻣﺴﯿﺤﯽ درازﻣﺪت و ﻫﻢ ﺣﮑﻮﻣﺖﻫﺎی ﭼﻨﺪرﻧﮓ اﺳﻼﻣﯽ داﺷﺘﻪاﯾﻢ. از ﺣﮑﻮﻣﺖ ﭘﯿﺎﻣﺒﺮ اﺳﻼم ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺗﺎ ﺧﻠﻔﺎی راﺷﺪﯾﻦ و ﺧﻼﻓﺖﻫﺎی ﭼﻨﺪﮔﺎﻧﻪ.
ﺣﺎﻻ ﻫﻢ ﮐﻪ در ﭘﺮﺗﻮ اﻧﻘﻼب، ﺣﮑﻮﻣﺖ اﺳﻼﻣﯽ در ﮐﺸﻮر ﻣﺎ ﺑﺮﻗﺮار اﺳﺖ. ﭘﺲ ﺣﮑﻮﻣﺖ دﯾﻨﯽ ﺟﻠﻮه ﺧﺎرﺟﯽ ﺗﺎرﯾﺨﯽ و واﻗﻌﯽدارد. ﻣﻨﺘﻬﯽ، ﺣﺮف اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺣﮑﻮﻣﺖ دینی دﻣﮑﺮاﺗﯿﮏ، ﻧﻪ وﺟﻮد ﺧﺎرﺟﯽ و ﺗﺎرﯾﺨﯽ ﭘﯿﺪا ﮐﺮده و ﻧﻪ ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ ﭘﯿﺪا ﮐﻨﺪ.
ﺑﻪ ﻋﺒﺎرت روﺷﻦﺗﺮ، اﮔﺮ ﺧﻮاﺳﺘﺎر دﻣﻮﮐﺮاﺳﯽ ﻫﺴﺘﯿﻢ، ﻧﻪ ﻣﯽﺗﻮاﻧﯿﻢ اﻋﺘﻘﺎد دﯾﻨﯽ را ﻧﻘﻄﻪ آﻏﺎزﯾﻦ ﻗﺮار دﻫﯿﻢ و ﻧﻪ ﻣﯽﺗﻮاﻧﯿﻢ دو ﻧﻘﻄﻪ ﺣﺮﮐﺖﺗﻮأﻣﺎ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﯿﻢ، ﯾﻌﻨﯽ ﻫﻢ ﻣﺴﻠﻤﺎﻧﯽ و ﻫﻢ ﺷﻬﺮوﻧﺪی.
**اﻧﺘﺰاع و اﻧﺘﺨﺎب ﺟﻮﻫﺮ ﻣﺪرﻧﯿﺘﻪ اﺳﺖ. ﻻﺟﺮم ﺑﺎﯾﺪ اﻧﺘﺨﺎب ﮐﺮد. ﯾﺎ اﯾﻦ ﯾﺎ آن. اﻣﺎ ﻧﻪ ﻫﺮ دو و ﻧﻪ ﺑﺎ ﻫﻢ.**
«« مهدی مظفری »»

سکولاریسم به مَعنای “مَذهب ستیزی” نیست!

سکولاریسم چیست؟
سکولاریسم یک اصل است که دو خواسته و هدف پایه را در بَر می گیرد؛ نخستین برنامه جدایی روشنِ دین و نهاد هایِ مذهبی از حکومت است و دیگری برابری تمامی مردم با هر باورِ دینی، در پیشگاهِ قانون است؛ این بدان معناست که در یک جامعه سکولار، یک فردِ مسلمان با یک فردِ مسیحی، یهودی و یا خدا ناباور در نزدِ قانون برابر بوده و از حقوق یکسانی برخوردار است و هیچ فرقی میان ایشان نیست.
جدایی دین از دولت اساس و بنیانِ سکولاریسم است؛ این قانون تضمین می کند که گروه های مذهبی و نهاد های دینی در کارِ دولت کمترین دخالتی نمی کنند و همچنین اجازه فضولی حکومت در کارهای نهاد های مذهبی را نمی دهد؛ می توان گفت که سکولاریسم اصلی است که مرزهای مشخص و ملموسی را بین مذهب و حکومت کشیده و اجازه نمی دهد تا این دو نهاد، در امور یک دیگر سَرک کشیده و دست درازی کنند.
جدایی دین از دولت و کوتاه کردن دستِ نهاد های مذهبی از امورِ مملکت داری در حقیقت حافظِ حرمت و ارزش دین و باورهای قلبی مردمان است؛ چنانچه که به وضعیت ادیان و جایگاه شان در ایران زمین نگاهی بیاندازیم درخواهیم یافت که وجود یک حکومت مذهبی و توتالیتر موجب ایجاد موج عظیمی از نفرت و دشمنی از سویِ جوانانی که به وسیله احکام قرون وسطایی دینی آزار دیده اند، در برابر باورهای دینی مردمان گشته است.

secularism-in-iran-2015

یکی از اهداف سکولاریسم تضمین و پاسداشتِ آزادی ادیان و حق داشتن آموزش های دینی برای تمامی شهروندان است؛ در یک جامعه سکولار که آزادی دین وجود دارد دیگر با قوانینِ ضد انسانی دینی همچون اسلام که برای کسانی که اسلام را ترک می گویند، حُکم مرگ صادر می کند، رو به رو نخواهیم شد؛ چرا که هر فردی آزاد است تا پیرو هر باوری باشد که می خواهد و محدودیتی برای وی وجود ندارد.

در یک جامعه سکولار هر شهروندی حق دارد تا آزادانه افکار و باورهایش را به دیگران معرفی کند و از آزادی کامل بیان و اندیشه برخوردار است؛ این قانون برای باورمندان به ادیان و شهروندان خدا ناباور و یا ندانم گرا، به صورت برابر و مساوی عمل کرده و کمترین تفاوتی میان یک فرد خدا ناباور با یک مسیحی، یهودی و یا مسلمان وجود ندارد و همه از حق آزادی بیان و پندار بهره می برند.

در یک جامعه سکولار تمامی شهروندان در برابر قانون و دولت مساوی اند و باورها و عقاید مذهبی شان کمترین تأثیری در حق و حقوق ایشان ندارد و عدالت اجتماعی شامل حال همگان می گردد. در ایرانِ اسلامی مسلمانان شیعه شهروندان درجه یک، مسلمانان سنی شهروندان درجه دو و مسیحیان، زردشتیان، یهودیان، بهاییان، دراویش و… در درجه های بسیار پایینتری قرار دارند و دِگر اندیشان نیز از هیچ حقی برخوردار نیستند.

این عدالتِ دینی و مذهبی است که گروهی خاص را نسبت به سایر شهروندان جامعه برتر و شایسته تر می خواند و عدالت به صورت گزینشی برقرار می شود. در ایرانِ اسلامی باورمندان به ادیانی به غیر از اسلام، حتی حق تحصیل نیز ندارند و با هزاران مشکل و درماندگی می توانند دوره دبیرستان را به اتمام برسانند.

در یک جامعه سکولار تمامی شهروندان برابرند و عدالت به صورت یکسان برای همگان اجرا می شود. سکولاریسم حقوق بشر را به هر دین و مسلکی ترجیح می دهد و در برابر قوانین خشک و ضد انسانی و قرون وسطایی ادیان، از زنان و کودکان و دگر باشان محافظت می کند.

ما همگی از بیمارستان ها، مدرسه ها، ایستگاه های پلیس و دیگر مراکز خدماتی و دولتی استفاده می کنیم؛ این نکته که این مراکز باید سکولار باشند بسیار حیاتی است چرا که هیچ کس نباید به خاطر باور دینی اش، نسبت به شخصی دیگر از حقوقی بالاتر و یا پایین تر برخوردار باشد و همه باید به طور مساوی، از این خدمات و فارق از باورهای دینی شان بهره ببرند.

تمامی مدارس دولتی باید سکولار بوده و از آموزش های دینی به کودکان و دانش آموزان بپرهیزند؛ فارق از اینکه دین پدران و مادران دانش آموزان چیست، تمامی کودکان و نوجوانان با هم در یک مکان تحصیل کرده و مدارس دولتی که بودجه شان توسط حکومت تأمین می شود اجازه آموزش ایمان مذهبی و یا تبلیغ مذهبی خاص را ندارند.

je-suis-charlie-2015

بارها به مسئله خدا ناباوری و یا ندانم گرایی پرداخته ایم؛ خداناباوری پنداری است که وجود خدایی قادرِ مطلق و هرگونه توهم فرا طبیعی را رَد کرده و خرد، منطق و علم را جایگزین ایمان مذهبی نموده است. جامعه خداناباور همواره حامی و پشتیبان سکولاریسم است ولی سکولاریسم در پیِ پشتیبانی از یک گروه خاص دینی و یا غیر دینی نبوده و نیست و استقلال خود را حفظ کرده و می کند و در سددِ خدا ناباور نمودن هیچ یک از شهروندان جامعه نیست.

در یک جامعه سکولار مردم دیندار حق دارند که باورهای دینی شان را در اجتماع بیان نمایند ولی شهروندانی که مخالف آن باور دینی هستند نیز از حق نقدِ آن مسلک، پرسشگری و ابراز مخالفت خود با آن باور برخوردارند. باور های مذهبی، پندار ها و سازمان ها نباید از مزیت برخورداری از امنیت به دلیل حق آزادی بیان، لذت ببرند.

در یک جامعه دموکرات، تمامی باور ها و پندار ها می توانند بسیار آزادانه به چالش کشیده شوند و شهروندان حقوق اجتماعی دارند ولی ایده ها و باورها از حقوقی برخوردار نیستند. در یک جمله سکولاریسم بهترین راهی است که ما به کمک آن می توانیم جامعه ای بسازیم که در آن تمامی شهروندان فارق از باورهای مذهبی شان، با یکدیگر در سایه امنیت و عدالت اجتماعی و آرامش و صلح و دوستی زندگی کنند.

– نَقد مَذهب و پدیده احساسی مَذهب ستیزی:

در طیف خداناباوران دو مکتب فکری متفاوت وجود دارد: پَندار خداناباوریِ پَسادینی و پَندار خداناباوریِ مَذهب ستیز، نمونه بارز پندار پَسادینی پرفسور دَنیل دنت است و نمونه پندار مَذهب ستیز، زنده یاد کریستوفر هیچنز! پندار پَسادینی، مَذهب را بخشی جدانشدنی از تاریخ فرگشت انسان ها می داند و باور دارد که دین در زمانی از تاریخ، مزیت هایی برای انسان ها داشته و با گذشت زمان و پیشرفت آدم و گسترده تر شدن دانشش، امروز جایگاهش هم ردیف دیگر افسانه های تاریخ بشر است.

خداناباورانِ پَسادین به نَقد مذهب و نهادهای مَذهبی می پردازند اما قابلیت هم زیستی با افراد دیندار را نیز داشته و به حق آنان برای باورمند بودن احترام می گذارند، به تَعریفی دیگر به در خانه افراد مَذهبی نرفته و داد نمی زنند که شما باورهای احمقانه دارید! نقد مذهب آنان در چهارچوب منطق و عقل و دانش و اخلاق شکل می گیرد و می دانند که امکان ندارد تا تمامی مردمان جهان، خداناباور باشند و چنین رویای کودکانه ای نیز ندارند.

دُنیایِ ایده آلِ یک خداناباورِ پَسادین، یک جَهان سکولار است که بر مَبنای احترام به حقوق انسان ها و خردگرایی و منطق و عَقلانیت شکل گرفته و قوانین مَذهبی در اداره آن جَهان، کمترین نَقشی نیز ندارند، حقوق زنان و کودکان و دگرباشان و دگراندیشان محترم خوانده شده و هر کسی حق دارد تا در قلب و ذهن خود، به هر چه که می خواهد ایمان داشته باشد.

پندار مَذهب ستیز نقطه مقابل پَسادینی است؛ این جنبش احساسی که اساسش را نفرت و انزجار و خشم تشکیل می دهد، انسان های مذهبی را تحقیر کرده و با خودبرتر بینی و خود شیفتگی خاصی، هرکسی که با وی موافق نباشد را نادان و احمق می خواند! به گمان نگارنده این دیدگاه هرچند لایه هایی از منطق، عقل، دانش و خردگرایی را در خود دارد، اما به دلیل حمایتش از خشم و نفرت و بال و پر دادنش به تعصب و دیوار کشیدن میان انسان ها، بسیار ترسناک است.

راه رسیدن به سکولاریسم و برخورداری تمامی شهروندان از حقوق انسانی شان، نَقد درست مَذهب است و مَذهب ستیزی فقط و فقط به جدا شدن هر چه بیشتر افراد مَذهبی از خداناباوران شده و باعث می شود که ایشان از ترس حضور ناباوران، به دامان حکومت های مذهبی پناه ببرند چرا که دست کم، زیر سایه آن دولت ها، ایشان و مذهب شان در امان خواهند بود.

 

منشور حقوق شهروندی روحانی: کشتار شهروندان به حکم قانون!

azadi-22

“شهروندان از حق حیات برخوردارند. این حق را نمی‌توان از آن‌ها سلب کرد مگر به‌موجب قانون.”

بند اول منشور حقوق شهروندی روحانی

طرح منشور حقوق شهروندی از جانب رئیس جمهور نظامی که همه هویت و قوانین و عملکردش بر سلب حقوق شهروندان بنا شده است انسان را بیاد مثل کچل و زلفعلی میاندازد. همین بند اول منشور را در نظر بگیرید. میگوید شهروندان را میتوان کشت اما بر اساس قانون! آن هم قوانین شرعی که تماما مبتنی بر تبعیض و بیحقوقی و نابرابری بین انسانها است. این بند یعنی میتوان شهروندان را از جرثقیل آویزان کرد، سنگسار کرد از بلندی به پائین پرتاب کرد و به هر طریق دیگری که قوانین اسلامی مجاز میشمرد به قتل رساند. جرم ها هم معلوم است:  رابطه جنسی خارج از ازدواج، ارتداد، همجنسگرائی و جرمهای دیگری از این قبیل که در هیچ جامعه ای که قوانین اسلامی بر آن حاکم نباشد اساسا جرم محسوب نمیشود بلکه حق پایه ای هر شهروندی است. در مورد برابری زن و مرد، حقوق مردم منسوب به مذاهب دیگر، آزادی بیان  و دیگر ادعاهای توخالی ای که در این منشور کذائی مطرح شده نیز عینا همین امر صادق است. قوانین اسلامی با تمامی این حقوق از پایه و ماهیتا مغایر است.  اما حتی اگر این موارد هم نبود همان بند اول که کشتار شهروندان را بموجب قوانین اسلامی مجاز اعلام کرده برای به زباله انداختن کل منشور کذائی کافی است.

معاون دبیر ستاد حقوق بشر قوه قضائیه مدعی است: “منشور حقوق شهروندی، نشانه‌ای از عزم ایران برای ارتقاء حقوق بشر است”. این هم از آن نوع ادعاهای مسخره ایست که تنها میتواند پوزخند شنونده را بدنبال داشته باشد. اگر قتل شرعی انسانها آنهم بخاطر جرمهائی که در واقع حق پایه ای آنهاست، تبعیض فاحش در حق زنان، تبعیض علیه مردم منسوب به مذاهب دیگر، تعزیر و شکنجه اسلامی، قوانین عصر حجری  قصاص و هزار و یک  جنایت قانونی دیگری که هر روز جمهوری اسلامی مرتکب میشود را بتوان حقوق بشر نامید، منشور جناب روحانی را هم باید ارتقای حقوق شهروندی  ارزیابی کرد.

جمهوری اسلامی رکورد دار اعدام در دنیا است و بخصوص در  دولت روحانی اعدامها سیر صعودی داشته است. اعدام فی النفسه قتل عمد است و باید همه جا ممنوع شود اما در جمهوری اسلامی مساله دهشتناک تر است. در ایران تحت سلطه قواین قصاص بیگناهان اعدام میشوند. قوانین شرعی اعدام انسانهای شریفی را مجاز میشمارد که جرمی بجز برخورداری از حقوقی که در اسلام ارتداد و زنا و لواط و محاربه با خدا و تابو ها و محرمات دیگری از این قبیل تلقی میشود، ندارند. نفس حکومت اسلامی و تحمیل قوانین شرعی به جامعه از اساس با حقوق بشر و حقوق شهروندی و کل تمدن انسانی در عصر حاضر در تناقض آشکار قرار دارد. راه حل این تناقض در بزیر کشیدن بساط جمهوری اسلامی و جمع کردن قوانین و تابوهای مذهبی از زندگی توده مردم است.

حمید تقوائی

۲۲ دسامبر ۱۶

 

اعدام دو زندانی در زندان مشهد

حقوق آزادی

  شبکه حقوق بشر کردستان از اعدام دو زندانی در زندان مشهد با اتهامات مرتبط با مواد مخدر خبر داد.

دیدن نوشتهٔ اصلی 150 واژهٔ دیگر

آیا اسلام واقعا دین صلح است؟ قطعا نه

Free Political Prisoners in Iran

ابتدا ادعا می کنند: “اسلام دین صلح است”؛ ولی زمانی که پای اجرای دستورات قرآن به میان بیاید قطع دست و پا داریم. کشتار مخالفان داریم.اسارت زنان و کودکان داریم.هزار جنایت داریم که مجوزش را قرآن داده است. این مجوزهای قرآن است که باعث می شود افراد قسیّ القلب و جانی مانند خمینی و خامنه ای و فلاحیان بوجود آیند. طبق قرآن آنان اشتباهی نکرده اند!.

اسلام به هر مسلمان اجازه کشتار افراد دیگر غیر مسلمان را داده است و ایشان می توانند اموال را غارت و زنان آن بیچاره را هم پس از اعدام به بردگی ببرند! این قرآنی که مجوز چنین رفتاری داده است، بعنوان کتاب آسمانی و کلام خدا قابل اعتنا نیست.براحتی می توان انسانیت و حقوق بشر امروز را با عقل و خرد بدست آورد. اما مرجع قرار دادن کتابی که امر به خونریزی و کشتار و بردگی و بطور خلاصه : ایجاد خشونت کرده است، چیزی…

دیدن نوشتهٔ اصلی 38 واژهٔ دیگر

آن چه جمهوری اسلامی بعد از ۳۸ سال برای این مردمان آورده است

روایت فقر در روستاهای جنوب کرمان  
اینجا جویدن نان خشک، یک رویاست!  

• آن چه جمهوری اسلامی بعد از ۳۸ سال برای این مردمان آورده است… روایتی از فقر در روستاهای جنوب کرمان را در این گزارش بخوانید! …

اخبار روز: www.akhbar-rooz.com 
يکشنبه  ۲٨ آذر ۱٣۹۵ –  ۱٨ دسامبر ۲۰۱۶

 img_41660ایلنا – گزارش و عکس از شادی مکی: مردم روستاهای جنوب کرمان از پیر و جوان و کودک با واژه بدبختی خو گرفته‌اند و این کلمه در جان و فکر و باورشان رسوخ کرده و بارها و بارها آن را در وصف خود تکرار می‌کنند. ای کاش مسئولان اوج محرومیت و استیصال این هموطنانمان را در لابه‌لای کلماتشان می‌شنیدند و باور می‌کردند.

با سلام و ارزه خسته نباشید من حمید … هستم
دندانهایم خراب هستند و هیچ بودجه‌ای برای رفتن به مدرسه ندارم

حمید ۱۱ساله این نامه را بدون هیچ خطابی می‌نویسد به این امید که آدم بزرگ‌هایی که به گمان او مهم‌اند و با وانت‌های سفید و سنگین از راه دور به روستای دورافتاده‌اش آمده‌اند به او کمک کنند، آخر گفته‌اند؛ این مسافران از تهران آمده‌اند، همانجا که بزرگترهای روستا می‌گویند؛ پایتخت کشور است و همه مسئولان و آدم مهم‌ها در آنجا زندگی می‌کنند.
پسرک آنقدر دندانش درد می‌کند و آنقدر آرزوی درس خواندن در مدرسه را دارد که جدا از افراد خانواده‌اش نامه‌ای می‌نویسد تا مسافران مثلا مهم برای مسئولان و آدم‌های خیلی مهم کشور ببرند تا شاید کسی درد دندان‌هایش که تمام وجودش را اسیر رنجی افسار گسیخته می‌کند؛ التیام بخشد.
پسرک دمپایی‌هایی پاره‌اش را به پا می‌کند و به سمت ماشین‌ها که نم‌نمک روستا را ترک می‌کنند می‌دود، به نفس نفس می‌افتد؛ لباس‌های کهنه و نازکش او را در برابر سرما حفظ نمی‌کنند، سنگ‌های کف روستا را زیرپایش احساس می‌کند، کف‌پایش از درد ذوق ذوق می‌کند، اما باید نامه را به مسافران بدهد تا آدم‌های مهم از درد دندانش باخبر شوند، پس سرعتش را بیشتر می‌کند تا به یکی از ماشین‌ها می‌رسد و نامه را به دست یکی از همین مسافران که با تعجب و تاسف اطراف را نگاه می‌کند؛ می‌دهد. حمید، امیدوار است که این مسافران برای او، خانواده و دوستانش سبد سبد معجزه بیاورند، هر چه باشد آنها در شهری زندگی می‌کنند که آدم‌های خیلی مهم و مسئول در آنجا ساکن‌اند.

محمدعلی ۱۷ساله نیز نامه‌ای بدون خطاب را به دستمان می‌دهد؛ نداشتن شناسنامه او، خواهر و برادرهایش را از حداقل حقوق خود محروم کرده است نه توان مدرسه رفتن دارند و نه به او کار می‌دهند، پدرش افعانستانی و مادرش ایرانی است و همین موضوع باعث شده که بر هویت انسانی او خط بطلان کشیده شود.
او در این نامه می‌گوید؛ «تنها خواهشی که من از شما دارم آن است که برای شناسنامه ما یک کاری بکنید.»

نامه دیگر مربوط به مادری است که همسری بیکار و بی‌درآمد دارد و فرزندش هم مبتلا به تالاسمی‌ست. این مادر علاوه بر فقر و محرومیت شاهد زجرها و دردهای فرزندش هم هست، در حالی که توان درمان او را ندارد. او از کمیته امداد می‌خواهد؛ پسرش را تحت پوشش قرار دهد تا بتوانند او را درمان کنند.

این نامه‌ها تنها بخشی از نامه‌های روستائیان دهستان مارز است که در گذر تیمی متشکل از خبرنگاران، مسئولان کمیته امداد استان کرمان و نمایندگانی از فرمانداری شهرستان قلعه گنج به سوی افراد گروه سرازیر می‌شود.
نامه‌ها پر است از لابه و زاری سالمندان روستایی که بی‌یاور مانده‌اند، نه توان کار کردن دارند و نه فرزندانشان استطاعت نگهداری از آنان. در پس خطوط کج و معوج نامه‌ها صدای گریه زنان بیوه و بی‌حامی که همسر ترکشان کرده یا ازدنیا رفته یا دچار اعتیاد است؛ گوش‌ات را پر می‌کند. یکی بی‌سرپرست است و راه به جایی ندارد، دیگری به دلیل نداشتن شناسنامه یارانه نمی‌گیرد و تحت پوشش هیچ نهادی هم نیست. نامه‌ها این عبارات تکرار شده است»به بنده حقیر کمکی بکنید» یا «درخواست هرگونه کمک را دارم»
نامه‌ها روایتی است از التماس و تظلم خواهی روستائیانی که آنقدر مورد بی‌توجهی قرار گرفته‌اند که به ناچار حقوق حقه خود را از مسئولان گدایی می‌کنند.
اهالی روستاهای دهستان مارز، گروهی یا انفرادی نامه‌ها را به دستمان می‌دهند تا شاید مسئولی ببیند و یاد کند از روستائیانی که در پسِ کوه‌های دور یا در میان دره‌های نه چندان عمیق و در کنار کوره راه‌های سنگلاخی در بدترین شرایط موجود زندگی می‌کنند تا شاید مسئولی به یاد بیاورد که تنها مسئولیتش در قبال افکار عمومی، شهروندان شهرهای بزرگ نیست بلکه آنان در مقابل آحاد ملت و در مقابل کوچکترین نیازهای آنان مسئولند. حتی در برابر آنان که در میان کوه و دشت یا در میان دره‌های کم‌عمق و عمیق زندگی می‌کنند، حتی آنان که همچون اهالی مارز در میان کپرهای حصیری و در ضریب ۹ محرومیت – بالاترین ضریب محرومیت در کشور- گذران زندگی می‌کنند.

ماه هانگ؛ تنها مدرسه روستا، کپری و سرد است
«کمکم کنید ما بدبختیم، ما گرفتاریم، من کورم، شوهرم کوره، نمی‌تونیم هیچ جا را ببینیم، بودجه نداریم بریم جایی چشم‌مون رو روشن کنن، سهم من از زندگی بدبختیه، درآمد نداریم، کیسه آرد و عدس رو با یارانه می‌خریم.»
این سخنان پیرزنی‌است از اهالی روستای ماه هانگ (مامانک) از توابع دهستان مارز که کنار یکی از کپرها چمباتمه زده، دستش را روی سرش گذاشته و آرام آرام همچون سرودن مرثیه نجوا می‌کند.

برای رسیدن به مامانک باید از جاده اصلی خارج شده و مسیری سنگلاخی را طی کنی تا به دره کم‌عمقی برسی که روستا در آن واقع شده است در میان دره‌ای نه چندان عمیق روستای مامانک با حدود ۷ خانوار سر از دل زمین برآورده است. به اطراف که نگاه می‌کنی تا چشم کار می‌کند؛ کوه است و بیابان، سرمایی خشک و سخت آزارت می‌دهد. حالا اوائل فصل سرد است. با آغاز بارش‌ها و افزایش سرما این روستائیان شرایط سخت‌تری را تجربه خواهند کرد.
خانه‌ها کپری‌ست، چند ساختمان نیمه‌کاره هم در این روستا وجود دارد که به نظر می‌رسد، بلا‌استفاده مانده است. چند تکه زیرانداز رنگ و رورفته، تعدادی پتوی کهنه و مستعمل، اجاقی خانگی که درون کپر روشن می‌شود و تعدادی دیگ و قابلمه و اندکی ذغال، تنها لوازم این خانواده‌ها هستند. اثری از مواد غذایی در این خانه‌های حصیری نیست.

«ما نمی‌تونیم درس بخونیم، ما بدبختیم، مدرسه‌مون کپریه هوا که سرد می‌شه، بخاری نداریم و اون موقع درس خوندن خیلی برامون سخت می‌شه» اینها را دخترکی نحیف به نام صفا می‌گوید که ۱۲سال سن دارد و مانند بزرگترهای ده، بارها و بارها از کلمه «بدبخت» در جملات خود استفاده می‌کند.

تنها مدرسه روستا، کپری حصیری است با ۵ دانش‌آموز در سطوح مختلف تحصیلی که میان برف و باران و در سرمای استخوان‌سوز بیابان چاره‌ای جز درس خواندن در همین کپر عریان را ندارند. بچه‌ها بدون لباس گرم و بدون بخاری در فصل سرما و بدون هیچ وسیله سرمایشی و زیر نور مستقیم آفتاب بیابان در فصل گرما، در همین کپر تحصیل می‌کنند، درس خواندنی که توان‌فرسا و سخت است.

مشکلات کودکان و بزرگسالان روستا به زندگی و تحصیل در اتاقک‌های حصیری سرد ختم نمی‌شود. روستا خانه بهداشت ندارد تا رسیدن به اولین خانه بهداشت دو ساعتی راه است که برای رسیدن به آن هم باید از ماشین‌های عبوری کمک بگیرند که گاهی از آنها تا ۲۰۰ هزار تومان پول طلب می‌کنند. ۲۰۰ هزار تومانی که اگر بود؛ شاید اندکی و تنها اندکی اوضاع این مردمان بهتر بود و توان بیشتری برای خرید مواد غذایی داشتند.

آمبولانس هم به منطقه نمی‌آید و بارها اتفاق افتاده که به خاطر عدم دسترسی به مرکز درمانی و دوری راه بیمار جان خود را از دست داده است، آب شرب شور است. روستا سرویس بهداشتی ندارد و روستائیان با وجود تمام خطراتی که زندگی در بیابان به همراه دارد برای قضای حاجت به بیابان‌های اطراف و برای استحمام به کنار رودخانه می‌روند و در آب سرد رودخانه شستشو می‌کنند.

ناهوگان؛ اینجا غذا خوردن یک رویا است
از اهالی مامانک جدا می‌شویم. چند ساعتی مسیر طی می‌کنیم، آن‌‌هم در جاده‌ای سنگلاخی، تکانه‌های شدید خودرو جان‌مان را به لب آورده و تک تک استخوان‌هایمان دردناک می‌شود، بالاخره به روستای ناهوگان می‌رسیم. عده‌ای از روستائیان در ورودی روستا جمع شده‌اند، گویی می‌دانند؛ امروز مهمان‌هایی ناخوانده به دیدارشان خواهند آمد، نگاه بزرگترها بی‌روح است، اما جوان‌ترها و کودکان هیجان‌زده‌اند.
اینجا تعداد کپرها بیشتر است و تا چشم کار می‌کند؛ کومه است و حصیر. ۵۰ تا ۶۰ خانواده، در این روستای محصور در میان کوه و دشت ساکن‌اند. ناهوگان از یک طرف به درختان نخل سر به فلک کشیده و رودخانه‌ای نیمه خشک ختم می‌شود که برای رسیدن به آن باید مسیر روستا را به سمت پایین از میان سنگلاخ گذشت و از طرف دیگر با تپه‌های بلند و کوتاه همسایه است.

«ما خیلی بدبختیم، خانه‌مان همین کپره، جاده نداریم، سرویس بهداشتی هم نداریم، آب‌مون آلوده و سرده با همون آبی که حموم می‌کنیم؛ ظرف می‌شوریم و همون رو می‌خوریم بعد هم مریض می‌شیم، اما نمی‌تونیم دکتر بریم. راه دوره و جاده نداریم. خانه بهداشت دوره و باید پیاده تا راین قلعه بریم که به خانه بهداشت برسیم».
اینها بخشی از سخنان نازی ۱۸ ساله است که از محرومیت‌های روستای محل زندگی‌اش گلایه دارد. بسیاری از روستائیان کنار کپرهایشان چمباتمه و به جایی نامعلوم زل زده‌اند، پیرمردی روی دوپا نشسته دستش را زیرچانه‌اش گذاشته و به تازه‌واردها نگاه می‌کند، نگاهی بدون شور زندگی. او نیز همچون همسایه‌هایش لباسی کهنه و دمپایی‌هایی پاره بر تن دارد. چهره‌های آفتاب‌سوخته روستاییان از فشار فقر و آلودگی محیط، چروک‌های عمیق و زودتر از موعد برداشته و پوست کودکان که جولانگاه پشه و مگس است به دلیل همین آلودگی محیط، خشک و ترک خورده شده و از لطافت پوست کودکانه خبری نیست.
روستا در خمار تکرار و یکنواختی فرورفته، هیچ فعالیتی نیست و آنقدر لحظه‌ها و روزها و ماه‌ها و سال‌ها شبیه هم و بی‌هیچ تغییری از پس یکدیگر می‌گذرند که بیشتر روستائیان سنشان را نمی‌دانند و تنها لحظات را سپری می‌کنند. اینجا تنها هنر مردان ریسیدن چیلک (بندی حصیری که دیوار و سقف حصیری کپرها را به یکدیگر وصل می‌کند) و تنها هنر زنان بافتن حصیر از درخت داز است که در بیابان‌های اطراف بسیار دیده می‌شود، حرفه‌ای که در بهترین حالت ممکن است؛ ماهیانه ۳۰ هزار تومان نصیب‌شان کند.
از کشاورزی خبری نیست و خشکسالی و بی‌بارانی هرچه را بوده نابود کرده، حالا روستائیانی که روزگاری خود مولد و تامین‌کننده نیازهای کشور بوده‌اند به نان شب خود محتاجند. غذای معمول آنها نان خشک است اگر آردی باشد و گوجه‌فرنگی سرخ شده، البته اگر روغنی باشد. اوضاع که خوب باشد؛ غذا مقداری عدس پخته شده است و در غیر اینصورت هیچ، آنچنان که بسیاری از کپرها خالی از مواد خوراکی است.
درباره مصرف برنج و گوشت که می‌پرسم؛ نازی همان دخترک، فریاد می‌زند؛ «بررررنج؟ گووووشت؟ مگه ما پول داریم؟» اینجا حداقل‌ها رویا محسوب می‌شود.» درباره اعتیاد هم می‌گویند؛ «ما اینجا اعتیاد نداریم؛ فقط فقر و بدبختی داریم، حتی با یارانه‌ام نمی‌تونیم مخارج‌مون رو تامین کنیم. برای ما حتی درس خوندن هم سخته چون بودجه نداریم.» همه اینها را با خنده می‌گوید از همان‌ها که از گریه غم‌انگیزتر است.
کپرها لخت و عور بدون هیچ وسیله مناسبی برای زندگی در یک گوشه افتاده‌اند و تنها نشان تمدن در این روستاها لامپ‌های برقی است که در کپرها روشن است. لامپ‌ها تنها وسیله برقی روستائیان بوده و سیم‌کشی برق بسیار ابتدایی است، سیم‌های برق با ارتفاع بسیار کمی از سطح زمین از بالای کپرها می‌گذرد.
در پایین روستا همانجا که رودخانه نیم‌خشکی قرار دارد، اهالی برای تامین آب شرب چاله‌ای کنده‌اند؛ چاله‌ای که پر از زباله است، چاله آب برای استحمام، شستن ظروف و رفع عطش و… استفاده می‌شود، زنان روستا برای استحمام چاره‌ای ندارند جز آنکه همگی با هم کنار چاه جمع شده و چادرهایشان را در اطراف آنکه قصد استحمام دارد؛ بگیرند و به نوبت در آب سرد و آلوده آن استحمام کنند. تا رسیدن به چاه آب نیز باید راهی با سراشیبی تند را طی کنند که با دمپایی‌های پاره و راه سنگلاخی سخت است.

img_41661

به غیر از سرمای سخت رودخانه که استحمام را برای اهالی سخت کرده است؛ نبود وسایل گرمایشی در این فصل سال و نبود وسایل سرمایشی در فصل گرم سال آنهم در این بیابان که صبح‌های داغ و شب‌هایی سرد دارد؛ روستائیان را به سطوح آورده است به نحوی که تابستان‌ها ناچارند‌‌، دیوار حصیری کومه‌ها را بالا زده و در انتظار پایین آمدن خورشید بنشینند.
اینجا ازدواج هم با سختی زیادی انجام می‌شود و بسیاری از جوانان چندسالی در عقد می‌مانند تا شرایط شروع زندگی مشترک در همین کومه‌های ناچیز برایشان مهیا شود. به گفته یکی از روستائیان با هزار بدبختی ازدواج می‌کنند و این تازه آغاز تراژدی است، زیرا در موارد بسیاری فرزندانشان به خاطر عدم دسترسی به پزشک پیش یا پس از تولد از دست می‌روند.

زن و مرد جوانی کنار یکی از حصیرها چمباتمه زده و به تازه‌واردها نگاه می‌کنند. در کومه هیچ‌چیز ندارند؛ سن‌شان را نمی‌دانند و تنها می‌دانند؛ ۴ فرزند دارند که در میان آلودگی و فقر رشد می‌کنند.
زن به زبان محلی که فهمیدنش برای من سخت است، می‌گوید؛ «از نظر بهداشتی هیچی نداریم. دکتر هم دوره، پولشم نداریم، وسیله هم نداریم که به دکتر بریم.» مرد هم از نداشتن درآمد ناراحت است، فرزندانشان را نشانم می‌دهد؛ تنها پوشش پای بچه‌ها برای محافظت از سرما دمپایی‌های پاره و تنها درآمدشان از راه بافتن حصیر و یارانه است.
آخرین فرزند خانواده نیز یارانه نمی‌گیرد تا مبادا خانواده حق سایر مردم کشور را ضایع کرده و اموال بیت‌المال حیف و میل شود… غذای این کودکان در نبود مواد خوراکی، خرماست. خرمایی که از نخل‌های اطراف چیده می‌شود و دیگر هیچ.

وقتی سهم روستایی از توجه مسئولان قبض برق است
یکی از مردان ده به سمت ما می‌آید، قبض برقش را نشانمان می‌دهد؛ مبلغ ۱۸۶ هزار تومان هزینه برق راهش را به این کپرها پیدا کرده است. از من می‌خواهد کومه‌اش را ببینم، کپر خالی است نه یخچال نه کولر نه جاروبرقی و نه حتی پریز برقی در این کومه و در هیچ یک از کومه‌ها دیده نمی‌شود و اینکه چطور چنین مبلغی برای استفاده از لامپ برای این روستایی آمده است؛ جای سوال است، مرد می‌گوید؛ «من و بچه‌هام غذایی برای خوردن نداریم، اونوقت چطوری این پول رو بدم.»
جالب است که اداره برق ارسال قبض برق به این مناطق را فراموش نکرده است یا ستاد هدفمندی یارانه‌ها قطع یارانه فرزند چهارم این روستائیان را از یاد نبرده و آماری دقیق از این روستائیان دارد، اما وزارت راه، وزارت نیرو، وزارت بهداشت و وزارت آموزش و پرورش و…. سال‌های سال است که این کپرنشینان را از یاد برده‌ و فراموش کرده‌اند که این روستائیان به راه مواصلاتی مناسب، مراکز درمانی، ساختمان مستحکم برای مدرسه، آب شرب و مصرفی پاک و…. نیاز دارند، چگونه است که این روستائیان در زمان پرداخت هزینه‌ها در شمار شهروندان این سرزمین هستند و در زمان دریافت خدمات آنقدر فراموش شده‌اند که به گفته یکی از مسئولان فرمانداری تا به حال پای معاون توسعه روستایی و مناطق محروم رئیس جمهور به آن نرسیده است.

احمد کامرانی؛ عضو شورای شهر قلعه گنج درباره وضعیت این روستاها می‌گوید؛ «در این روستاها جاده، امکانات و مرکز بهداشتی وجود ندارد، اگر زمان وضع حمل زنی برسد؛ او را پشت وانت می‌گذاریم که در دست‌اندازها و تکان‌های شدید جاده سنگلاخی بچه زود به دنیا می‌آید در نتیجه یا مادر می‌میرد یا بچه. در این روستاها مردم بر اثر عقرب‌زدگی هم از دست رفته‌اند.»
او ادامه می‌دهد: «پزشک تنها هر پانزده روز یک بار به روستا سر می‌زند. مگر قرار است؛ حتماً در همان پانزده روز ما مریض شویم. شاید وقتی که او رفت عقرب نیشمان بزند یا مریض شویم.»
کامرانی نام جاده‌ها را جاده مرگ گذاشته است و می‌گوید: «مگر جاده شهر و روستا فرق می‌کند؟ یعنی جان روستایی اینقدر بی‌ارزشه که در راه‌های تنگ سنگلاخی در اثر تصادف و…. از دست برن؟»
عضو شورای شهر می‌گوید: «چاه کوچکی که اهالی برای تامین آب مصرفی‌شان زده‌اند، آلوده است؛ و به همین دلیل مردم دچار اسهال و استفراغ و معده درد شده‌اند، نابینایی هم زیاد است. تا رسیدن به اولین بیمارستان ۱۸۰ کیلومتر راه است که در این جاده سنگلاخی طی مسیر، مدت زمان بیشتری طول می‌کشد، آنها هم که می‌توانند به این مرکز بروند به دلیل کمبود امکانات آن ناچارند به سایر شهرها بروند که معمولاً به دلیل بی‌پولی از پس آن برنمی‌آیند.»
او تاکید می‌کند: «اینها در حصیرهایشان قوت لایموتی ندارند، هر کیسه آرد ۴۰، ۵۰ هزار تومان است، برای خرید آن هم چشم‌شان به یارانه است. سالی یکی دو بار هم خیرین تهران گوشت برای این افراد می‌فرستند. یک مدرسه شبانه‌روزی دخترانه هم ساخته‌اند، اما باز هم درس خواندن برای بچه‌های محروم این روستاها سخت است.»
بیش از چهل خانوار در قلعه گنج شناسنامه ندارند. عضو شورای قلعه‌گنج از نداشتن شناسنامه بیشتر اهالی روستا خبر می‌دهد.

در گذشته کدخدا یا بزرگ ده، دو سال یکبار به کهنوج یا میناب می‌رفت و برای افراد شناسنامه می‌گرفت، در این میان بسیاری هم جا می‌افتادند و اسمشان برده نمی‌شد. یکی شناسنامه نصیبش می‌شد و دیگری نه. ۱۱سال است که پیگیر شناسنامه‌ها هستیم و هنوز به نتیجه نرسیده‌ایم. این افراد نه می‌توانند از مسکن روستایی استفاده کنند، نه مدرسه، نه یارانه و نه تحت پوشش نهادهای حمایتی قرار می‌گیرند.
وی با اشاره به خانه‌های ساخت بنیاد مسکن در این روستاها می‌گوید: «مردم روستا درآمدی ندارند که بتوانند اقساط این خانه‌ها را بپردازند.»

راین قلعه؛ تنها ۵ خانواده از ۱۳۵ خانوار سرویس بهداشتی دارند
از ناهوگان به سمت راین قلعه مرکز دهستان مارز حرکت می‌کنیم. اینجا تعداد خانه‌های کپری کمتر است و خانه بهداشت نیز دارد. روزانه ۱۴ تا ۱۵ نفر به خانه بهداشت فاقد امکانات روستا مراجعه می‌کنند، هرچند که بسیاری از روستائیان به دلیل دوری و مشکلات راه تا به دکتر برسند؛ از دست می‌روند. مدرسه کهنه و قدیمی ده نیز امکانات خوبی ندارد، اما ۱۷۶ دانش‌آموز ناچارند؛ در همین شرایط درس بخوانند و می‌دانند که به زودی چاره‌ای جز ترک تحصیل به دلیل فقر مالی را ندارند.
۳۰، ۴۰ نفر فارغ‌التحصیل دانشگاهی روستا همچون سایرین بیکارند. حتی آموزش و پرورش نیز از افراد غیربومی برای تدریس در مدارس این روستاها استفاده می‌کنند. از ۱۳۵ خانواده ساکن در راین قلعه تنها پنج خانواده سرویس بهداشتی دارند و مابقی فاقد آن هستند. وضعیت بهداشتی آب هم خوب نیست. هرچند خیرین ۱۳ کیلومتر لوله‌کشی آب انجام داده‌اند، اما روستائیان پول ندارند که دینام بخرند یا چاه بزنند. چاه قدیمی نیز آب زیادی ندارد و شاید هفته‌ای یک بار آب به لوله بیاید که آن هم تصفیه نیست.
اهالی برای تامین آب شرب خود ناچارند؛ ۲۰ لیتر آب را از رودخانه تا ده که فاصله زیادی است؛ روی سر بیاورند. آب آنقدر سرد است که حتی دست شستن با آن مشکل اما ناچارند با همان استحمام کنند یا ظروف خود را بشویند.
مردم روستاهای قلعه‌گنج حتی برای قضای حاجت هم مشکل دارند. موضوع تاسف‌آوری که کامرانی (عضو شورای شهرستان قلعه‌گنج) هم با اندوه از آن یاد می‌کند.
برای قضای حاجت که به اطراف می‌رویم؛ شرایط تاسف‌آور است. تصور کنید؛ یک روستایی را که برای قضای حاجت به حاشیه‌ها پناه برده، اما ناگهان و بی‌خبر سر و کله یک روستایی دیگر پیدا می‌شود که او هم به خیال قضای حاجت همان‌جا را انتخاب کرده است.
جالب است که گفته می‌شود؛ در شهرها تفکیک جنسیتی در دانشگاه‌ها، اتوبوس‌ها و حتی سالن غذاخوری برخی از سازمان‌ها با جدیت پی‌گیری می‌شود، در حالی که مردم این روستاها به دلیل شدت محرومیت و فقدان امکانات ناچارند؛ برای برآورده کردن حداقل‌ها چنین شرایط سخت و فاجعه‌باری را تحمل کنند و حتی در زمان دستشویی رفتن امنیت نداشته باشند.
در راین قلعه ۳۰، ۴۰ خانواده برق ندارند. اداره برق نیز به قول‌هایش عمل نمی‌کند، موبایل و اینترنت که یک شوخی است. دانش‌آموزانی که توانایی ادامه تحصیل دارند نیز ناچارند به قلعه‌گنج بروند، اما برای طی این مسیر طولانی سرویس ندارند؛ فقط چند دستگاه خودروی پراید در مسیر است که در این جاده سنگلاخی جواب نمی‌دهد.

نم‌گاز؛ قسط ندهید، یارانه‌تان را قطع می‌کنیم
کمی از ظهر گذشته است که به روستای نم‌گاز می‌رسیم، مسیر آنقدر ناهموار است که بدن‌هایمان دردناک شده و این مسیری‌ست که روستائیان هر روز باید طی کنند. در مقابل مسجد روستا توقف می‌کنیم؛ مسجد به دلیل حضور پزشک شلوغ شده است، هرکس دردش را می‌گوید؛ دارویش را می‌گیرد و می‌رود.
در اینجا هم شرایط مانند روستاهای قبلی است؛ مردم کپرنشینند و خانه‌های ساخت بنیاد مسکن نیمه‌تمام گوشه‌ای افتاده‌اند. آب شرب سالم و سرویس بهداشتی وجود ندارد، خانه بهداشت هم وجود ندارد و بیماران در این مسیر پرپیچ و خم و ناهموار بی‌هیچ صدا و فریادرسی جان می‌سپارند. کودکان روستا نیز به دلیل آشامیدن آب آلوده به دل درد دچارند.
تنها منبع درآمد اهالی نم‌گاز نیز یارانه است، یارانه‌ای که برخی از اهالی به دلیل نداشتن شناسنامه و برخی دیگر به دلیل عدم اطلاع از زمان ثبت‌نام، از آن بی‌بهره‌اند. یکی از اهالی می‌گوید: «ما اینجا تلویزیون نداریم، اونایی که دارن فقط برفک می‌بینن. وقتی تلویزیون گفت که برای گرفتن یارانه ثبت‌نام کنید من که تلویزیون نداشتم باخبر نشدم و جا موندم.»
اینجا زنان بیش از مردان اشتیاق برای گفتن مشکلاتشان دارند. مردان جوان غالبا برای کار به بندرعباس می‌روند و بعد از مدتی بازمی‌گردند، طی این مدت هم نه بیمه می‌شوند و نه می‌توانند پولی جمع کنند. بسیاری از دختران جوان ده پشت کنکوری‌اند و به خاطر بی‌پولی نمی‌توانند به دانشگاه بروند، بیکارند و در خانه نشسته‌اند برای ازدواج هم پول ندارند.
درباره اعتیاد که می‌پرسم با خنده می‌گویند: «اینجا معتاد خیلی کم است، چون پولش نیست. آنها هم که معتادند؛ وقتی برای کار به شهرهای دیگر می‌روند، مواد مصرف می‌کنند و وقتی به اینجا برمی‌گردند؛ پولی برای تهیه مواد ندارند. وقتی پول آرد نداریم؛ پول مواد از کجا بیاریم؟
در این روستا بنیاد مسکن اقدام به ساخت چیزی شبیه خانه برای اهالی روستا کرده و ماهی ۹۰ هزار تومان نیز قسط این خانه‌هاست، خانه‌هایی که نه در و پنجره درست و حسابی دارند و نه جایی به عنوان سرویس بهداشتی و آشپزخانه برای آنها در نظرگرفته شده است. این خانه‌ها تنها چهارچوبی ساخته شده از بتون و سیمان هستند که حالا به عنوان محل نگهداری احشام مورد استفاده قرار می‌گیرند. روستائیان بی‌درآمد باید ضمن پرداخت اقساط این خانه‌ها نسبت به تکمیل آنها اقدام کنند، در حالی که پرداخت چنین هزینه‌ای برای مردم روستا واقعا دشوار و غیرممکن است. ۲۱

یکی از اهالی روستا می‌گوید: «باید ماهی ۹۰ هزار تومان قسط بدم که نمی‌تونم. حالا هر روز از بنیاد مسکن تماس می‌گیرن و تهدید می‌کنن که یا قسط رو بدین یا یارانه‌تون رو قطع می‌کنیم. ما به بنیاد مسکن گفتیم؛ بدون یارانه از گرسنگی می‌میریم. ما خونه نمی‌خواستیم تو همین کپرا زندگی می کردیم. حالا نه خونه درستی داریم و نه کپر. کپرهامون رو جمع کردیم و فقط تعدادی از کپرهای دیوار گلی باقی موندن که خیلی سردند.»

img_41662

سه نفر از دخترهای روستا همراهی‌ام می‌کنند تا شرایط روستا را نشانم دهند؛ روستا از هرچه رنگ و بوی زندگی طبیعی را داشته باشد؛ خالی است، تنها کومه است و تعدادی بنای کوتاه قد و نیمه‌کاره که نامش را «خانه مسکنی» گذاشته‌اند. کپرهای حصیری جمع شده‌اند و چندتایی هم که هست؛ نیمه کاره‌اند و به عنوان آشپزخانه استفاده می‌شوند. می‌گویند برای ساخت یک کپر چیزی حدود سه میلیون تومان پول لازم است که توان پرداخت این مبلغ را هم ندارند، زیرا باید برای کپر حصیر و چوب و گیش (سقف) بخرند.
یکی از دخترها می‌گوید: «پدرم پیر و از کار افتاده هست؛ نمی‌تونه ۳ میلیون و هشتصد هزار تومان بدهی‌اش رو بابت قسط خونه پرداخت کنه. حالا می‌ترسم یارانه‌مون رو هم قطع کنن.»
هوا سرد است و تنها پوشش این دخترکان چادرهای نازک و لباس‌های محلی مخملی و کهنه‌شان است. لباس گرم ندارند و در زمان حرف زدن از شدت سرما دندان‌هایشان به هم می‌خورد و تن‌های نحیفشان به لرزه افتاده است. یخ زدن در این سوز سرد، داستان غم‌انگیز بیشتر این روستائیان است که نه تنها از داشتن لباس گرم بلکه از داشتن وسایل گرمایشی محرومند، بعضی بخاری دارند و بعضی ندارند. آنها که در انتهای روستا و روی تپه‌ها زندگی می‌کنند؛ برق هم ندارند و تابستان به خاطر نداشتن کولر از گرما آشفته می‌شوند.
وارد یکی از کپرها می‌شوم، تنها لوازم آن یک یخچال است؛ درش را که باز می‌کنند، نیمه خالی است. غذایشان هم ناچیز است. یکی از دخترها فارغ‌التحصیل زبان و ادبیات فارسی است، پدرش گوسفندهایش را می‌فروشد تا دخترک بتواند ادامه تحصیل دهد. حالا دو سالی است که دختر به امید کار و کمک به پدر پیرش به روستا بازگشته، اما کاخ آمالش فرو پاشید؛ وقتی با حقیقت تلخ بیکاری مواجه شد. حالا نه می‌تواند کار کند و نه به دلیل مشکلات مالی توان ادامه تحصیل دارد. دراین وانفسای بیکاری آموزش و پرورش نیرو نمی‌خواهد و افراد غیربومی را برای آموزش در روستا به کار می‌گیرد.
در این برهوت فراموش‌شده، مردم هنوز عشق را از یاد نبرده‌اند؛ یکی دو تا از دخترها چشمانشان برق می‌زند، وقتی درباره ازدواج از آنان می‌پرسم، نامزد دارند اما به خاطر بی‌پولی نمی‌توانند ازدواج کنند.

وقتی زنان کنار رودخانه استحمام می‌کنند
یکی از دخترها می‌گوید: «با غریبه‌ها ازدواج نمی‌کنیم فقط خودی. پسرعمویم نامزدم است. من دوستش دارم اما باید پنج، شش سالی صبر کنم تا برای کارگری به بندر بره، کمی پول جمع کنه کپری درست کنه و زندگی را شروع کنیم.»
او ادامه می‌دهد: «اینجا بابای دخترا پول ندارن که جهیزیه بدن، پسرا باید خودشون همه چی رو جفت و جور کنن. ما به غریبه ها اعتقاد نداریم، فکر می‌کنیم پسری که مال همین جاست یک روز ممکنه بذار بره وای به حال غریبه‌ها تازه غریبه‌ها انتظار جهیزیه هم دارن.»
درباره آب روستا که می‌پرسم، می‌گویند: «ما اینجا سرویس بهداشتی نداریم.»
در نقطه‌ای دور جایی که درختان نخل بسیار کوچک به نظر می‌ر‌سند؛ رودخانه‌ کم‌عمقی در جریان است که محل تامین آب روستائیان است. زن و مرد و کودک برای استحمام یا دستشویی باید از سراشیبی تند روستا پایین رفته و یکساعتی راه طی کنند تا به رودخانه برسند، در این شرایط امکان بروز هر خطری برای این افراد و به خصوص زنان وجود دارد، آب برای نوشیدن و شستن ظروف نیز از همین رودخانه تامین می‌شود.
روستا بالای دره بنا شده است. یکی از اهالی روستا زمانی که کاری داشته و حقوقی، ساختمان کوچکی را به عنوان سرویس بهداشتی در لبه کناری نم‌گاز بنا می‌کند، اما به دلیل بیکاری و بی‌پولی که ناگهان گریبانش را می‌گیرد، نمی‌تواند سرویس بهداشتی را راه‌اندازی کند و بنا بدون استفاده می‌ماند.
دخترها با خنده می‌گویند: «برای قضای حاجت سعی می‌کنیم؛ جایی که مردها می‌روند، نرویم برای حمام هم همین است.»
زمان خداحافظی که می‌شود؛ دختران سوال می‌کنند، حالا این گزارش تهیه شه به ما کمک میشه، کسی کمکمون می‌کنه؟ نگاهشان می‌کنم نمی‌دانم باید چه بگویم،«ایشالا که کمک می‌شه»

کرچکان خانه بهداشت ندارد
ساعتی دیگر راه طی می‌کنیم تا برای استراحت به روستای بعدی می‌رسیم؛ ساعت حدود ۵ بعدازظهر است که به کرچکان می‌رسیم؛ جایی که به قول راهنمایمان روستایی مثلا اعیان‌نشین‌ است. مردم کرچکان هم در کومه زندگی می‌کنند، اما دیوارها به‌جای حصیر از گل ساخته شده است، کومه‌ها اندکی تنها اندکی بزرگتر و لباس روستائیان کمی بهتراست.
زنان روستا با خوشرویی به استقبال‌مان می‌آیند، ما را به کپری که نظر می‌رسد؛ بزرگترین کومه روستا است دعوت می‌کنند، در این روستا هم مدرسه وجود ندارد، خانه بهداشت بسیار دوراست و خبری از سرویس بهداشتی نیست. تنها تفاوت آن با سایر روستاها وجود آب شرب و تصفیه شده درون روستا است و دیگر هیچ.

کودکان کار در مزارع آروزی مدرسه رفتن دارند
در ادامه راه به گلخانه پرورش توت‌فرنگی برمی‌خوریم؛ بوته‌های توت‌فرنگی پشت سر هم چیده شده‌اند و برخی دانه‌های توت‌فرنگی سر از دل خاک بیرون آورده‌اند و برخی در انتظار سلام کردن به خورشید بهاران هستند، هوای نم‌زده و بارانی صفای دیدن این منظره را دو چندان می‌کند، اما دیدن کودکانی که به‌جای حضور سر کلاس‌های درس مشغول جدا کردن علف‌های زائد در این گلخانه هستند؛ لذت لحظه‌ها را می‌زداید.
کارگران روی دو پانشسته‌اند و مشغول رسیدگی به بوته‌های توت فرنگی‌اند، یکی از کارگران جوان ۲۶ ساله است که تا اول راهنمایی درس خوانده و بعد از آن به خاطر بی‌پولی ترک تحصیل و از ۱۶ سالگی کارگری کرده است. در ۱۸ سالگی نیز ازدواج می‌کند و حالا دختری ۷ ساله که ثمره این ازدواج است در کنار او و همسرش در گلخانه کار می‌کند.
جوان کارگر فصلی است و به همین دلیل تحت پوشش بیمه نیست، این فصل را در گلخانه توت‌فرنگی کار می‌کند و فصل دیگر قرار است؛ در زمین ذرت کار کند. ۶۰۰ تا ۷۰۰ هزار تومان دستمزد می‌گیرد، حقوقی که نمی‌تواند پاسخگوی زندگی‌اش باشد. به گفته او اگر در زمان کار حادثه‌ای رخ دهد، هزینه‌اش پای کارگران است و هزینه درمان از حقوقشان کم می‌شود.
شرایط زندگی برای این کارگران آنقدر سخت است که دخترک به‌جای رفتن به مدرسه ناچار شده از فرزند کوچکتر خانواده نگهداری کند تا مادر هم بتواند در کنار پدر کشاورزی کند. دخترک پرستو نام دارد و دلتنگ دوستانش است، دوست دارد درس بخواند. او در کنار نگهداری از برادر کوچکترش پابه‌پای کودکان دیگر روی زمین کار می‌کند و با همه سختی‌ها هنوز هم امیدش را از دست نداده و با اطمینان می‌گوید؛ «اینجا مدرسه نداره، اما سال دیگه می‌ریم شهر خودمون. منم به مدرسه می‌رم.»
در کنار پرستو دختر دیگری با جدیت مشغول کار روی بوته‌های توت‌فرنگی است؛ همه چیز برای این دختر ۱۳ ساله از ۵ سال پیش شروع شد؛ زمانی که پدرش از دنیا رفت و او ناچار شد؛ برای کمک به معاش خانواده رفتن به کلاس پنجم و مقاطع بالاتر را فراموش کند. او حالا در کنار مادر کشاورزی می‌کند و ماهیانه ۴۵۰ هزار تومان درآمد دارد، درحالی که همچنان در آرزوی رفتن به مدرسه و حضور در کنار همسن‌وسالان خود پشت نیمکت مدرسه است.

این کودکان بی‌پناه در خیابانها و در میان دود ماشین کار نمی‌کنند، هیچکس درد و رنج آنها را نمی‌بیند. آنان خانواده دارند، بدسرپرست نیستند، قربانی خشونت خانگی و کود‌ک‌آزاری نیستند، آنان هم قربانی فقر فراگیر و نهادینه شده‌ در مناطق جنوبی کرمانند. آنان در آرزوی درس خواندن، بازی کردن و زندگی کردن همچون همسالانشان بزرگ می‌شوند و وقتی به خود می‌آیند که ریشه درخت رویاهایشان خشکیده و به همان چرخه فقر و محرومیت والدینشان دچار شده‌اند. در سن پایین ازدواج می‌کنند، فقر اجدادشان را دوباره و دوباره تجربه می‌کنند و همان فقر را برای کودکانشان به میراث می‌گذارند.

چه کسی مسئول این فاجعه انسانی است؟
اینجا در جنوب کرمان ارزان، جان آدمی‌ست و آنچه گران است؛ کرامت او. کرامتی که آنقدر نادیده گرفته شده و تنها در شعار مسئولان تکرار شده که امروز روستائیان این مناطق را به تضرع برای داشتن زندگی حداقلی واداشته است.
اینجا آنقدر به بهانه خشکسالی، کمبود بودجه و… بیکاری رواج دارد که روستائیان عادت کرده‌اند به زل زدن به کوه‌ و دشت‌های اطراف به‌ جای کار. بیکاری در جان و تن این مولدان و گردانندگان پیشین اقتصاد کشور چنان موذیانه رسوخ کرده است که می‌ترسی روزی انفعال تبدیل به فرهنگ و عادت این مردمان شود. می‌ترسی روزی برسد که روستائیان به جای خوداتکایی به کمک‌های ناچیز این و آن وابسته شوند.
نمی‌دانم آیا مسئولان کشور فصل سوم قانون اساسی کشورمان را که بر حقوق و عدالت برای آحاد مردم بدون هیچ‌گونه تبعیض تاکید می‌کند از یاد برده‌اند؟ نمی‌دانم آن چیست که باعث شده هیچ‌یک از مسئولان طی این سالیان نیم‌نگاهی به این مردم اسیر فقر و محرومیت نیندازند و از یاد ببرند، روستائیانی را که نه تنها با مرکز استان خود که با مرکز کشور فاصله زیادی دارند و حتی برای رسیدن به روستای بعدی باید از جاده‌های مرگ‌آور و خطرناک بگذرند.
نمی‌دانم باید انگشت اتهام را به سوی کدام نهاد گرفت؟ چه کسی مسئول این فاجعه انسانی است؟ چرا این زنان و مردان و کودکان در شرایطی بدتر از شرایط جنگ‌زدگان زندگی می‌کنند؟
نمی‌دانم وقتی مسئولان و کارشناسان از ارزشمندی سرمایه اجتماعی و نیروی انسانی به عنوان نیروی پیش‌برنده توسعه تاکید می‌کنند، آیا هرگز به این انسان‌های گرفتار فکر می‌کنند به مردمانی که همچون قبایل بدوی ناچارند در رودخانه استحمام کنند و در بیابان … به مردمانی که کرامتشان را از یاد برده‌اند و آنقدر شرایطشان اسف‌بار و اضطراری است که دست نیاز به سمت شناس و ناشناس دراز می‌کنند.
مردمی که نان خشک برایشان غذایی رویایی محسوب می‌شود با کدام نیرو، امید و عزت نفس زندگی خواهند کرد و برای نسل بعد از خود چه چیز به یادگار خواهند گذاشت؟ این مردم پیر و جوان و کودک با واژه بدبختی خو گرفته‌اند و این کلمه در جان و فکر و باورشان رسوخ کرده و بارها و بارها آن را در وصف خود تکرار می‌کنند. ای کاش مسئولان اوج محرومیت و استیصال این هموطنانمان را در لابه‌لای کلماتشان می‌شنیدند و باور می‌کردند. ای کاش مسئولان ….

باری این روستائیان امروز برای تامین حداقل‌های خود به کمک هموطنان خیرشان نیاز دارند، هموطنانی که شاید هرگز اوج رنج و محرومیت این افراد در تصورشان نیز نگنجد. هموطنانی که طعم آب آلوده به فضولات انسانی و حیوانی را نچشیده‌اند و نمی‌دانند، چه حالی دارد؛ لرزه‌های تن در پس سرمای استخوان شکن و التهاب داغ گرما به دنبال تابش مستقیم آفتاب تابستان.
به حال این مردمان و فریاد کمک‌خواهی آنان از مسئولان و مردم که فکر می‌کنم؛ این شعر نیما بارها و بارها در ذهنم جان می‌گیرد؛

آی آدم‌ها که در ساحل نشسته‌ شاد و خندانید

یک نفر در آب دارد می‌سپارد جان

با تشکر از سایت http://akhbar-rooz.com

بیاییم با حقوق خود آشنا شویم — حقوق آزادی

حقوق مدنی چیست ؟ حقوق مدنی مهم‌ترین شاخه حقوق خصوصی است که به بررسی و تنظیم روابط افراد جامعه با یکدیگر صرف نظر از عنوان و موقعیت اجتماعی آن‌ها می‌پردازد.

via بیاییم با حقوق خود آشنا شویم — حقوق آزادی